Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej Rozumiem
2019_A_Delfin_promocja
2019_BASF_Sercadis

Maliszewski: Tragiczna sytuacja polskich sadowników trwa

Jak informuje jablonka.info Mirosław Maliszewski tragiczna sytuacja polskich sadowników trwa. Trwają też rozmowy i szukanie przyczyn tego stanu. Jedni mówią, że winne są zagraniczne przetwórnie, drudzy, że brak eksportu, trzeci, że ogromne nasadzenia z poprzednich lat. Inni wskazują winnych wśród grup i firm handlowych, kolejni mówią, że wszystkiemu winna jest Unia Europejska i politycy.

Warto przed wyciąganiem pochopnych wniosków zwrócić uwagę na kilka faktów – informuje Mirosław Maliszewski.

Oznacza to, że jabłek wytwarzamy 3 razy więcej niż jeszcze dwadzieścia lat temu. Co ciekawe powierzchnia sadów, aż tyle razy nie wzrosła, bo w 2000 roku było około 170 tys. hektarów sadów jabłoniowych, podczas gdy obecnie to niecałe 200 tys. hektarów. Widzimy co prawda nowe plantacje w regionach, gdzie ich wcześniej nie było, ale są też miejsca, gdzie trochę drzew zniknęło. Jednak wzrost powierzchni nie jest trzykrotny, jak jest w przypadku zbiorów. Oznacza to, że głównym czynnikiem zwiększającym produkcję jest intensyfikacja produkcji i plonów z hektara. Największy przyrost powierzchni sadów i ich wydajności spowodowała ogromna produkcja relatywnie taniego, często nigdzie nieewidencjonowanego materiału szkółkarskiego, dostępnego na niemal każdym targowisku w rejonach upraw owoców (…).

Mitem jest też stwierdzenie, że wzrost nasadzeń to tylko i wyłącznie efekt środków pomocowych z Unii Europejskiej. Otóż dane agencyjne pokazują, że wsparcie spowodowało rzeczywiście zmianę technologii na wydajniejszą, ale jednocześnie spowodowało znaczącą poprawę struktury odmianowej, lepiej dostosowanej do rynku. Największy przyrost powierzchni sadów i ich wydajności spowodowała ogromna produkcja relatywnie taniego, często nigdzie nieewidencjonowanego materiału szkółkarskiego, dostępnego na niemal każdym targowisku w rejonach upraw owoców. Wpływ ma też struktura gospodarstw rodzinnych, niewielkich, dla których rozpoczęcie produkcji sadowniczej w miejsce typowo roślinnej było najkorzystniejszą finansowo i organizacyjnie alternatywą. Mnogość punktów skupu i firm handlowych też temu sprzyjała. Tak więc pomoc unijna miała raczej niewielkie znaczenie dla wzrostu nasadzeń i raczej duże dla wzrostu produkcji, ale też jej jakości.

Przemysł przetwórczy nadal przerabia około 50% wytwarzanych owoców. I tu akurat przez minione dwadzieścia lat niewiele się zmieniło. Zmienna jest tylko jakość jabłek kierowanych do przerobu, bo często trafiają tam owoce, które kiedyś trafiały na rynek deserowy, np. jabłka nieco gorzej wybarwione i o mniejszej średnicy. Zasadnicza część trafia na produkcję koncentratu, sporo mniej, mimo już dużego znaczenia rynkowego, kierowane jest na soki NFC (suchy przemysł) trochę na musy, pasty, mrożonki, wino owocowe, cydr,chipsy. Dominuje przeznaczenie na soki i całkiem nietrafne są próby „zwalenia” winy na niskie spożycie cydru, czy nieprodukowanie calvadosu. To mimo ich medialnej obecności produkty niszowe w skali światowej. Kiedy blisko dwadzieścia lat temu w warunkach sporego wówczas kryzysu powstawał Związek Sadowników RP, mówiliśmy, że jedną z przyczyn kłopotów jest prywatyzacja zakładów, które trafiły w ręce obcego kapitału. To właśnie był jeden z głównych powodów utworzenia naszej organizacji - sprzeciw wobec prywatyzacji największych zakładów przetwórczych w Polsce. Ośrodki decyzyjne przeniosły się za granicę, a nowi właściciele nie byli zainteresowani jakąkolwiek współpracą z plantatorami. Nie chcę odgrzewać wątków politycznych, bo błędy w tym zakresie popełnili wszyscy, od lewicy po prawicę. Każdy z rządów niepotrzebnie sprzedawał. Warto jednak uzmysłowić sobie, że większość obecnych firm zajmujących się przerobem owoców to zupełnie nowe zakłady. Tych z czasów poprzedniej epoki niewiele już dziś zostało. 

Zwiększyła się wyraźnie zdolność przerobowa przetwórni zlokalizowanych w Polsce. Przykładowo zaraz po 2000 roku przerabiały one około 1,3-1,5 mln ton jabłek rocznie, podczas, gdy w sezonie 2016/17 było to 2,2 mln ton, a mogą jeszcze więcej. W momencie prywatyzacji ich zdolności nie przekraczały 1 mln ton w sezonie. Tak więc rozwój przemysłu przetwórczego odbywał się równolegle ze wzrostem produkcji owoców. Nie jest wcale najgorszym efektem.

Nie jest wcale najgorszym efektem. Niestety dużo gorszym zjawiskiem była ich koncentracja właścicielska i usługowa. Koncentracja właścicielska oznacza, że jest kilka bardzo silnych firm o zasięgu światowym, które dysponują największymi możliwościami przerobu, a usługowa, że pozostałe firmy świadczą usługę na ich rzecz. Tak więc, mimo że zakładów w Polsce jest około 50, to tak naprawdę warunki dyktują 2-3 koncerny. 

W takich warunkach osiągnięcie porozumienia mającego charakter niedozwolonej zmowy jest bardzo proste. Doświadczamy tego corocznie. Tylko narzucone odgórnie wieloletnie umowy kontraktacyjne mogą to zmienić. I dlatego napotykają na tak wielki opór środowiska przetwórczego.

Jedną z przyczyn obecnych kłopotów, choć nie największą, jest malejące spożycie wewnętrzne. Polacy, podobnie jak i inni Europejczycy jedzą coraz mniej jabłek. Jeszcze kilkanaście lat temu na rynku wewnętrznym sprzedawało się nawet 800 tys. ton jabłek rocznie. Obecnie jest to już tylko około 600 tys. ton. Dzieję się tak pomimo wielu programów i akcji promocyjnych, w tym unijnego „Owoce w szkole”. Jednak nawet ten spadek o 200 tys. ton nie jest najważniejszy. Przypomnę, że w tym czasie zwiększyliśmy produkcję o 3 mln. ton. Gdyby, więc Polacy jedli nawet kilka razy więcej jabłek niż obecnie, to i tak nie zjedliby całej nadwyżki. Analiza pokazuje więc wyraźnie, że dla polskich sadowników alternatywą był i jest eksport. I znów spójrzmy na liczby. Sezon 2000/2001, a więc osiemnaście lat temu cechował eksport na poziomie około 300 tys. ton, podczas, gdy w rekordowym 2012/13 wyniósł 1,25 mln ton. To był czterokrotny wzrost. Spośród wszystkich kanałów dystrybucji największy wzrost zanotował właśnie eksport jabłek deserowych. To, że znakomita większość trafiała do Rosji, największego na świecie importera jabłek, była świetnie odrobioną lekcją przez całe nasze środowisko. Przez te kilkanaście lat wyparliśmy skutecznie innych dostawców. Dlatego polityczne embargo z roku 2014 tak mocno w nas uderzyło. Pozbawiło możliwości bezpośredniej sprzedaży, przez co nasza konkurencyjność spadła i spowodowało ogromny impuls dla rozwoju produkcji owoców w krajach nim nieobjętych i w samej Rosji. Niektórzy uważają, że popełniliśmy błąd uzależniając się od tego chimerycznego, jak się później okazało, rynku, nie szukając alternatywy. Pragnę tylko przypomnieć, że widząc ciągle rosnącą produkcji o otwarciu rynku chińskiego, czy indyjskiego Związek Sadowników mówił już na długo przed 2014 rokiem. Wielu, którzy dziś stawiają zarzut uzależnienia od Rosji, słysząc wówczas o eksporcie do Azji i Afryki, pukało się w czoło. Warto sobie uzmysłowić, że w miesiącach największego eksportu z samego grójeckiego potrafiło dziennie wyjeżdżać nawet 300 TIR-ów z jabłkami na Wschód. Jak taką ilość wywieźć do Chin? To nierealne.

Jak zaznacza Mirosław Maliszewski - moim zdanie brak eksportu do Federacji Rosyjskiej to obok sytuacji w przetwórstwie największa przyczyna naszych obecnych kłopotów. Ktoś mógłby powiedzieć, że pierwszym kryzysowym sezonem był ten z 2014, kiedy zaskoczyło nas embargo. To prawda. Jednak wówczas sytuacja było nieco inna.

Po pierwsze: zbiory były niższe niż tegoroczne, kiedy to mamy do czynienia z rekordowymi plonami, wskutek ubiegłorocznego poprzymrozkowego „odpoczynku” drzew i wyjątkowo korzystnej pogody. Po drugie: na przełomie roku wszedł w życie mechanizm wycofywania jabłek poprzez banki żywności dla ludności ubogiej, który miał ogromnie pozytywny wpływ na wzrost cen. Warto wiedzieć, że udało się wtedy – pomimo powszechnej krytyki – dodatkowo zagospodarować na rynku ponad 200 tys. ton w sezonie 2014/15 i blisko 270 tys. ton rok później. Dziś tęsknimy za tym mechanizmem i jego warunkami. Po trzecie: nie wiedzieć czemu przetwórnie postanowiły nie kupować jabłek w ilościach, które są w stanie przerobić i sprzedać w postaci soków. To, wbrew logice i warunkom zewnętrznym (niskie zbiory w Chinach, największym na świecie producencie koncentratu), działanie skierowane przeciwko nie tylko polskim sadownikom. Podobnie niskie ceny są w innych krajach. Nie ma to moim zdaniem żadnego logicznego i etycznego wytłumaczenia. Po czwarte: pomoc rządowa jest raczej propagandowa niż realna. Choć niektóre media publiczne trąbią o tysiącach ton kupionych w ramach interwencji, to na dzień dzisiejszy nie znam sadownika, który w ramach akcji sprzedał choćby kilogram. Oby się to wkrótce zmieniło. Nie ma też, jak w 2014 roku nawet niewielkich rekompensat za straty rynkowe i znaczących pieniędzy z tytułu suszy. Po piąte: zbiory w krajach sąsiedzkich i u naszych największych dotychczasowych odbiorców są również wysokie. Praktycznie nie ma więc eksportu i jedyna sprzedaż, jaka się odbywa to na rynek wewnętrznych, a ten, jak wskazują poprzednie rozważania nie jest w stanie wchłonąć takiej ilości jabłek. Po szóste: sytuacja sadowników jest fatalna i gorsza niż w feralnym 2014 roku. Po sezonie przymrozkowym niewielu ma jakiekolwiek zapasy pieniędzy, a koszty wzrosły niesamowicie Zwłaszcza siły roboczej. Do sadowników dzwonią komornicy z firm sprzedających środki ochrony roślin, banki żądają spłat rat kredytów itp. Potęguje to frustracje, panikę. Sadownicy, żeby uzyskać jakikolwiek przypływ gotówki wbrew swojej godności oddają „przemysł” poniżej 10 groszy i „deser” poniżej 50 groszy.

Spodziewając się takiego przebiegu sezonu, żeby temu wszystkiemu przeciwdziałać, od wiosny postulowaliśmy o pilne negocjacje z Komisją Europejską w sprawie kontynuacji mechanizmu wycofywanie, a latem w czasie protestów zgłosiliśmy postulat skierowania 500 tys. ton jabłek na cele energetyczne. I wbrew niektórym, krytycznie odnoszącym się do tego pomysłu, mówiąc, że walczymy tylko o u boczny produkt „przemysł”, chcieliśmy obronić też „deser”. Tak bowiem niestety w Polsce jest, że owoce do przerobu mają ogromny i nawet decydujący wpływ na cenę jabłek deserowych. Widać to w każdej analizie za okres minionych kilkunastu lat i mimo, że tak być nie powinno, tak jest. Póki mamy w przeznaczeniu proporcję około 50:50 tego nie zmienimy.

Na dzień dzisiejszy więc tylko „zdjęcie” z rynku kilkuset tysięcy ton może poprawić nasz stan. Bez tego działania zgnije kolejny milion ton jabłek, a pieniędzy w kieszeniach sadowników nadal nie będzie. Oby, więc „Eskimos” nie zapadł w zimowy sen (…).

To analiza i propozycja na dziś. O działaniach w dłuższej perspektywie warto będzie rozmawiać m.in . na licznych zimowych spotkaniach sadowniczych, ale też w domowym zaciszu, gdzie często podejmowane są decyzje o przyszłości naszych gospodarstw.

Mirosław Maliszewski, Prezes Związku Sadowników RP Poseł na Sejm RP


 

Eskimos: Zakontraktowano 230 tys. ton jabłek przemysłowych [czytaj wpis] >>>



REKLAMA
2019_BASF

2019_Syngenta_Topas

2019_Syngeta_Scorpion

komentarze (0):

dodaj komentarz

Tego artykułu jeszcze nikt nie komentował. Bądź pierwszym, który dodał komentarz!

Dodaj komentarz

Zaloguj się aby dodać komentarz! Przejdź do »formularza logowania«

Czytaj także

Aktualna produkcja borówki wysokiej

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) wielkość produkcji borówki w...

Produkcja malin, eksport i import za 2018 rok

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) wielkość produkcji malin (łącznie z...

Produkcja porzeczek, eksport, import za 2018 rok

Polska znajduje się na 2 miejscu na świecie, po Federacji Rosyjskiej w produkcji porzeczek....

Pogoda nie oszczędziła sadowników

Nie ma sprawiedliwości w przyrodzie. Według wstępnych prognoz tegoroczne zbiory owoców...

KRUS: Wysokość miesięcznej składki na ubezpieczenie w III kwartale 2019 r.

Kasa informuje, że Uchwałą Nr 6 Rady Ubezpieczenia Społecznego Rolników z dnia 4 czerwca...

Minister rolnictwa podsumował rok swojej pracy

Jesteśmy w wyjątkowym momencie rozwoju. Rozwija się polska gospodarka. Polskie rolnictwo...

Najnowsze ogłoszenia

Maszt do ciągnika

25.06.2019 08:52 autor: Kris11

Zatrudnię przy zbieraniiu truskawek

22.06.2019 12:47 autor: lisamelisa

Sekator elektryczny Electrocoup F3010 do 40mm

22.06.2019 00:39 autor: vitoma

Kosiarka Perfect TKF 230 na przedni TUZ

22.06.2019 00:32 autor: vitoma

Kombajn otrząsarka do wiśni

17.06.2019 07:53 autor: adriann

2019_Yara_po_kwitnieniu

Najnowsze komentarze

Polska chce dłuższych...
Za to sadownicy sami sobie też wybitnie...
Polska chce dłuższych...
Koło się zamyka i wychodzi w czym jest...
Polska chce dłuższych...
No właśnie, bo dziś ludzie kupują rzeczy...
Polska chce dłuższych...
były grupy ludzi którym wtedy było dobrze...
Polska chce dłuższych...
a jaki był zbiór jablek wtedy a jaki jest...
Polska chce dłuższych...
Sądząc po Twoim nicku zapewne i Ty (jak i...
Polska chce dłuższych...
Mnie też zastanawia, czemu po wpisie Marcina...
Polska chce dłuższych...
Zastanawia mnie jedno...tyle minusów...
Polska chce dłuższych...
Polityka idzie dlatego ze poprzez nie...
5 lat więzienia za...
5 lat więzienia za sprowadzenie Rosyjskiego...
Polska chce dłuższych...
Espuma z jednym co napisałeś mogę się z...
Polska chce dłuższych...
Decosta, czy znasz kraj gdzie poprzednicy...
Polska chce dłuższych...
Patrząc jak sprawnie Rosja i Amerykanie...
Polska chce dłuższych...
kolego Espuma, masz poczytaj bo ewidentnie...
Polska chce dłuższych...
nawet na forum ta pieprzona propaganda...
Polska chce dłuższych...
Ja też nie wierze ,że do tej pory nie jest...
Polska chce dłuższych...
Czytam i... oczom nie wierze...hmm
Polska chce dłuższych...
bo to jedna mafia. Pochanke z TVNu to córka...
Polska chce dłuższych...
Właśnie. Mnie też to dziwi że TVN nigdy...
Polska chce dłuższych...
Masz niżej linki do zatrzymań. I jeszcze ci...
Polska chce dłuższych...
Gdzie ci złodzieje co mnie okradali z mojej...
Polska chce dłuższych...
Grecja zbankrutowala bo właśnie nie radzila...
Polska chce dłuższych...
Rasputinowi / nie raz Putinowi/ zamachowcy...
Polska chce dłuższych...
jakoś za czasów Tuska nie było 500+ (ten...
Polska chce dłuższych...
Które statystyki :D GUSu, NBP, agencji...
Polska chce dłuższych...
Między nami jest jedna różnica - Sławku -...
Polska chce dłuższych...
Artemida, sam to wywnioskowałeś czy mówili...
Polska chce dłuższych...
Czyli - michu - popierasz scenariusz który...
Polska chce dłuższych...
Mamy najwyższe w historii spożycie alkoholu...
Polska chce dłuższych...
Ja sugeruję się tym co widzę i słyszę od...
Polska chce dłuższych...
Na to jest bardzo AKTUALNA odpowiedź równie...
Polska chce dłuższych...
Na takie wywody byłego premiera pasuje...
Niebotycznie wysokie ceny...
w tym roku po tych przymrozkach to i w Polsce...
Polska chce dłuższych...
Ależ jak nie skazali :: ! Wpiszcie sobie "...
Polska chce dłuższych...
nie skazano bo kasta sędziów ich broni. Ale...
Polska chce dłuższych...
Nie wiem czy oglądałeś przesłuchanie...
Polska chce dłuższych...
Widać że na tym portalu to jedna lewica,...
Polska chce dłuższych...
Co toza sankcje .... ze my im nie sprzedajemy...
Polska chce dłuższych...
j82 - to co piszesz, czyli budować na...
Polska chce dłuższych...
no to jest taka rozmowa.....Vat vat nikt nie...
Polska chce dłuższych...
Espuma - może ten biznesmen siedzi niewinny?...
Polska chce dłuższych...
chodziło mi o mafie co wyprowadzały po 100...
Polska chce dłuższych...
Espuma - przypomnij sobie kto rozgrzewał do...
Polska chce dłuższych...
a co ma Vat do Rosji bo przechodzisz z...
KSPOiW odpowiada na zarzuty...
Nie ma i nie było może za wyjątkiem, lat...
Polska chce dłuższych...
Ty piłeś coś może na tym słońcu, że Ci...
Polska chce dłuższych...
@Espuma Wszystko OK. tylko co stoi na...
Polska chce dłuższych...
Ekhm. Najsilniejszym?;). Miltarnie ,moze.......
Polska chce dłuższych...
Widzisz..... ? Jak ci nasi są tacy źli, to...
Rosja: Polskie jabłka...
nie ma w tym nic dziwnego. To efekt polityki...
Polska chce dłuższych...
Nie sądzę...wydarzenie w Smoleńsku...
Polska chce dłuższych...
artemida masa ludzi siedzi w aresztach za Vat...
Polska chce dłuższych...
Patologiczna sytuacja. Lud ociemniały, taka...
KUPS: Ceny referencyjne...
Powoli, po cichu, jeszcze kilka lat i zmiana...
Polska chce dłuższych...
Kolejne dwa wpisy Artemidy nic nie wnoszące...
Polska chce dłuższych...
jaceo - smutne jest to że ideologia...
Polska chce dłuższych...
No i ta młocka vatem... Władza trzyma...
Polska chce dłuższych...
Takie zagrywki sa antypolskie, z rosja...
Polska chce dłuższych...
Jaceo, widzę że jesteś pesymistą,...
Polska chce dłuższych...
Może nasze służby specjalne donoszą o...
Polska chce dłuższych...
Dwa tygodnie temu w Budapeszcie na spotkaniu...
KUPS: Ceny referencyjne...
Ja jednak widzę tu symbiozę, przetwórni z...
Polska chce dłuższych...
To nie Polska chce tylko Jacek...
KSPOiW odpowiada na zarzuty...
relacje partnerskie,,,,hahahaha.trzeba by...
KUPS: Ceny referencyjne...
KUPS strasznie troszczy się o nasze...
KUPS: Ceny referencyjne...
Kłamstwo powtórzone tysiąc razy staje się...
KSPOiW odpowiada na zarzuty...
hahaha, rynek konkurencyjny, uśmiałem...
KUPS: Ceny referencyjne...
Jest tylko jeden problem, szanujący się...
KUPS: Ceny referencyjne...
Zdrowy słowiański organizm radzi sobie...
KUPS: Ceny referencyjne...
Toż to nie jest nawet protokooperacja......
KUPS: Ceny referencyjne...
Pewien człowiek ostatnio wysłał zapytanie...
KUPS: Ceny referencyjne...
Tą symbiozę odczuwają niemal wszyscy...
KUPS: Ceny referencyjne...
A ja nie wierzę w dobrą wole ministra,...
KUPS: Ceny referencyjne...
Stawiam , ale mogę się mylić, że...
KUPS: Ceny referencyjne...
Obawiam się że słowo symbioza pomyliła im...
KUPS: Ceny referencyjne...
To jest kwik rozpaczy "aby było tak jak...
KUPS: Ceny referencyjne...
Ścisła symbioza przetwórców z...
KUPS: Ceny referencyjne...
wzajemna współpraca..........życie w...
KUPS: Ceny referencyjne...
Mafijna korporacja kups zaczyna panikować...
Kombajn do porzeczek
Jakbyś jeszcze jakieś zdjęcie wstawił i...
Trwa walka sadowników ze...
Dzięki tym hektarom zalanych łąk woda po...
Zaczyna brakować wody !
Przez jeden dzień podlewania piachu na kilku...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Ja mam na myśli rynek w kraju nad Wisłą!...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Za przeproszeniem myślicie tylko o swojej...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Wybór to jest między próbą ucywilizowania...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Przed Rosją możemy leżeć na kolanach i...
Maliszewski: Nie chcemy być...
No bo widzisz,ja mogę sobie pozwolić na...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Mas rację p.Pilsner co do mojego życiorysu....
Maliszewski: Nie chcemy być...
Artemida,nie wiem co robiłeś w swoim...
Zaczyna brakować wody !
To że w miastach brakuje wody to też...
Zaczyna brakować wody !
W dzisiejszych czasach to zmierzenie...
Kary za kupno owoców...
Nie chodzi by kogoś ZMUSIĆ do zakupu...
Zaczyna brakować wody !
Ludzie nie wiedzą jak wspaniała jest woda...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Panie Maliszewski, jak widzę to ma Pan...
Kary za kupno owoców...
Przy płatnościach za faktury jest podobnie...
Maliszewski odpowiada...
jabłek w tym roku będzie bardzo mało , na...
Zaczyna brakować wody !
Przy budowie lub oczyszczaniu stawu koszty...
Zaczyna brakować wody !
Zmiany klimatu widać gołym okiem....
Zaczyna brakować wody !
Bardzo dobrze, jak zwykle wszyscy obudzą...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Ciągle odwołujesz się do "komuny"... Jaka...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Artemida,a może jest tak,że co niektórzy...
Zaczyna brakować wody !
A nie tak dawno był nadmiar opadów i akcja...
Zaczyna brakować wody !
To że zmianę klimatu widać gołym okiem...
Zaczyna brakować wody !
Zmianę klimatu widać już gołym okiem,a...
Maliszewski: Nie chcemy być...
Po takiej wypowiedzi klawiatury winne się...
Zaczyna brakować wody !
Najbardziej spada poziom wody głębinowej...
Zaczyna brakować wody !
Ja jestem z tego rejonu. Dziś troche...
Trwa walka sadowników ze...
Gdzie ja napisałem tępić co popadnie?...
Trwa walka sadowników ze...
Podziwiam was za te troskę o przyrodę. Czy...
Trwa walka sadowników ze...
No i kolejna przyczyna i skutek; wyniszczone...
Trwa walka sadowników ze...
artemida - w linku zdjęcie sadu jednego z...
Sadownicy zakładnikami...
Wszystkie powyższe wywody oparte są na...
Sadownicy zakładnikami...
Guzik,tym wpisem dowiodles,ze prawie cama...
Sadownicy zakładnikami...
Drogie Krajowe Stowarzyszenie.... chyba...
Trwa walka sadowników ze...
U mnie jakos kwiczoły i szpaki uciekają...
Trwa walka sadowników ze...
Jacenty, gdzie Ty mieszkasz??? Mam trochę...
Trwa walka sadowników ze...
Masz rację trzeba tępić co popadnie. W...
Trwa walka sadowników ze...
Jacenty, dlaczego od razu durny człowiek???...
Trwa walka sadowników ze...
Uwierz mi że jak krogulec wpadnie w...
Sadownicy zakładnikami...
Handluje truskawkami z przetwórniami od 1986...
CBA: Nieprawidłowości w...
Sławek to były rzetelne informacje nie...
Trwa walka sadowników ze...
jacenty co Ty bredzisz ? Kwiczoła żaden...
Sadownicy zakładnikami...
Przyznam, niezły kabaret, dawno się tak nie...
CBA: Nieprawidłowości w...
W każdej plotce jest ziarno prawdy, a takich...
Minister rolnictwa zapowiada...
Wały są za blisko wody, w tym problem, w...
Trwa walka sadowników ze...
Kwiczoł rozwinął się nadmiernie bo ludzie...
Trwa walka sadowników ze...
Przedstawiciele przemysłu przetwórczego są...
Trwa walka sadowników ze...
Widzisz jacenty ,kwiczoły chcesz tępić a...
Trwa walka sadowników ze...
Jest zagrożenie, że w tym roku jest mało...
Minister rolnictwa zapowiada...
Tak jacenty, jestem rolnikiem mam nadzieje...
Kary za kupno owoców...
Tylko k... nie malkontentow. Jestem...
Minister rolnictwa zapowiada...
Nie to żebym się czepiał ale chyba źle...
Kary za kupno owoców...
Co najmniej dwie furtki pozostawione dla...
Kary za kupno owoców...
Spartan300 Bardzo trafny komentarz jest to...
Minister rolnictwa zapowiada...
Jakoś nie zdarzyło mi się żeby bobry...
Minister rolnictwa zapowiada...
jacenty82 Powiedz to właścicielom stawów...
Trwa walka sadowników ze...
Każde środowisko ma swoich kwiczołów...
Trwa walka sadowników ze...
Kwiczoły były ptakami łownymi i bardzo...
Trwa walka sadowników ze...
advocatusdiaboli - uwierz mi że sikorki czy...
Kary za kupno owoców...
Fragment nowelizacji, pozwalający na...
Trwa walka sadowników ze...
Ale fajna dyskusja +17 === -17 . A gdzie...
Minister rolnictwa zapowiada...
Działalność bobrów zapobiega powodziom to...
Sezon 2019 będzie gorszy...
Nie jestem za tym aby administracja...
Trwa walka sadowników ze...
Admin też powinien się zmobilizować i...
Minister rolnictwa zapowiada...
Wydaje mi się ,że za często słuchamy co...
Trwa walka sadowników ze...
Te odgłosy drapieżnych ptaków u mnie nic...
Trwa walka sadowników ze...
Szpaki są bardzo inteligentne i tą bronią...
Sezon 2019 będzie gorszy...
Jeśli Sandomierz tak "mocno stoi" w tym roku...
Minister rolnictwa zapowiada...
Szczaw i mirabelki chyba lepiej działają...
instagram